Sakarya, son yüzyılda çevresinde 7,0'ı aşan dört depremin kaydedildiği bir il. ABD Jeoloji Araştırmaları Kurumu (USGS) kataloğuna göre 1900'den bu yana Adapazarı merkezine 100 km içinde 5,0 ve üstü 12 deprem kaydedilmiş. En büyüğü 17 Ağustos 1999'daki 7,6 büyüklüğündeki Gölcük depremi. İl merkezine en yakın büyük sarsıntı ise 22 Temmuz 1967'de Akyazı'nın 9 km doğusunda olan 7,3 büyüklüğündeki deprem. Bu sayfada ilin son depremlerini canlı izleyebilir, aşağıda da tarihsel kayıtları ve hazırlık bilgilerini bulabilirsiniz.
1967 Akyazı depremi ve 1999'un üç kaydı
Akyazı'nın 9 km doğusundaki 22 Temmuz 1967 depremi, il merkezinden yalnız 30 km uzakta kaydedildi. Büyüklüğü 7,3, derinliği 14 km olarak kayıtlı. 1999 yılı ise bölge için iki büyük deprem getirdi. 17 Ağustos'ta Derince'nin 4 km doğu güneydoğusunda, il merkezine 45 km uzaklıkta 7,6 büyüklüğünde Gölcük depremi oldu. Aynı yılın 13 Eylül'ünde Köseköy yakınında 5,9 büyüklüğünde bir deprem daha kaydedildi. 12 Kasım 1999'da ise Düzce'nin 8 km güneyinde, il merkezine 64 km mesafede 7,2 büyüklüğündeki Düzce depremi yaşandı. Böylece üç ay içinde il merkezinin 100 km yakınında 7,0'ı aşan iki ayrı deprem görülmüş oldu.
1926'dan 2022'ye: doğu ve güneydeki deprem kümesi
Listedeki depremlerin önemli bir kısmı ilin doğusunda, Düzce ve Akyazı arasında toplanıyor. 26 Mayıs 1957'de aynı gün iki deprem kaydedilmiş: Düzce'nin 13 km güney güneybatısında 7,1 ve Akyazı'nın 21 km doğu güneydoğusunda 6,0. Ertesi gün, 27 Mayıs'ta Düzce'nin güneybatısında 5,8 büyüklüğünde bir deprem daha var. Daha eski kayıtlar arasında 16 Aralık 1926'daki 5,8, 20 Haziran 1943'te Taraklı'nın 11 km kuzey kuzeydoğusundaki 6,4 ve 1 Şubat 1944'teki 5,7 büyüklüğündeki depremler yer alıyor. Güneyde, il merkezine 99 km uzaklıkta, 20 Şubat 1956'da Eskişehir'in 12 km kuzeyinde 6,2 büyüklüğünde bir deprem kayıtlı. En yeni büyük kayıt 23 Kasım 2022: Düzce'nin 15 km batısında, il merkezine 49 km uzaklıkta 6,1 büyüklüğünde bir deprem.
Kuzey Anadolu Fay Hattı ve Sakarya'nın konumu
Sakarya'nın deprem geçmişinin bu kadar yoğun olmasının ana nedeni, Kuzey Anadolu Fay Hattı'nın il topraklarından geçmesi. Fay, doğuda Düzce yönünden gelip Sapanca Gölü çevresinden İzmit Körfezi'ne doğru uzanır. Yukarıdaki kayıtların büyük kısmının bu hat boyunca, Kocaeli ile Düzce arasındaki kuşakta dizilmesi de bunu yansıtıyor. Bu yüzden Sakarya, Türkiye deprem tehlike haritasında yüksek tehlikeli bölgeler arasında yer alır. Bu, belirli bir tarihte deprem olacağı anlamına gelmez; yapıların ve hazırlığın buna göre ele alınması gerektiğini gösterir.
Sığ depremler ve büyüklüğün anlamı
Sakarya çevresindeki 12 kaydın derinliği 10 ile 25 km arasında. Bu, hepsinin sığ deprem olduğu anlamına gelir. Sığ depremler aynı büyüklükteki derin depremlere göre yüzeyde daha güçlü hissedilir. Büyüklük ölçeği logaritmiktir: bir tam birimlik artış, yaklaşık 32 kat daha fazla enerji demektir. Yani 7,6 büyüklüğündeki 1999 depremi, 6,6 büyüklüğünde bir depremden onlarca kat daha fazla enerji açığa çıkarmıştır. Buradaki değerler USGS'ye ait; Kandilli Rasathanesi ve AFAD aynı deprem için birkaç onda bir farklı büyüklük verebilir. Bu sayfanın üstündeki canlı listede her depremin büyüklüğü, derinliği ve yeri birlikte gösterilir.
Sakarya'da deprem hazırlığı ve deprem anı
AFAD'ın genel önerileri Sakarya için de geçerli: dolapları ve ağır eşyaları duvara sabitleyin, evde su, yiyecek, el feneri, ilk yardım malzemesi ve önemli belgelerin kopyalarından oluşan bir deprem çantası bulundurun, aileyle buluşma noktası belirleyin. Sarsıntı sırasında Çök, Kapan, Tutun hareketini uygulayın; merdivene, asansöre ve balkona yönelmeyin. Sarsıntı bitince gaz, elektrik ve suyu kontrol edip binayı sakince terk edin. Karasu ve Kocaali gibi Karadeniz kıyısındaki ilçelerde, güçlü bir sarsıntıdan sonra kıyıdan ve dalga çizgisinden uzaklaşmak genel bir önlemdir. Konutunuzun depreme dayanıklılığından emin değilseniz yetkili kurumlardan yapı incelemesi istemek en sağlam adımdır.

