Konya merkezine 100 kilometre içinde 1900'den bu yana kaydedilmiş en güçlü deprem, 21 Şubat 1946'da Ilgın'ın birkaç kilometre güneybatısında olan 5,8 büyüklüğündeki depremdir. ABD Jeoloji Araştırmaları Kurumu (USGS) kataloğu bu çevrede yüz yılı aşkın sürede 5,0 ve üstü altı deprem gösteriyor. Bunların yarısı batıda, Ilgın, Doğanhisar ve Hüyük çevresinde. Kentin en yakınındaki kayıt ise 1972'de merkezin 13 kilometre kadar güneydoğusunda oldu. Bu tablo Konya'yı Türkiye'nin en hareketli bölgelerinden biri yapmıyor. Yine de il, orta büyüklükte depremlerin tekrar tekrar görüldüğü bir yer ve hazırlık burada da gerekli.
Ilgın, Doğanhisar ve Hüyük: Konya'nın batısındaki deprem kayıtları
Konya çevresinin en büyük kayıtları il merkezinin batısında, yaklaşık 70-80 kilometre uzakta toplanıyor. 12 Ocak 1931'de aynı gün iki deprem oldu: Doğanhisar'ın güneydoğusunda 5,6 ve Hüyük'ün hemen kuzeydoğusunda 5,3 büyüklüğünde. On beş yıl sonra, 21 Şubat 1946'da Ilgın'ın yaklaşık 8 kilometre güneybatısında 5,8 büyüklüğünde bir deprem kaydedildi. Bu, listedeki en büyük değer. Üç depremin odak derinliği de katalogda 15 kilometre görünüyor. Eski aletsel kayıtlarda derinlik çoğu zaman yaklaşık bir değerle girildiği için bu rakam kesin ölçüm değil, tahmin olarak okunmalı. Bu sayfanın üstündeki canlı listede Ilgın çevresinden gelen küçük kayıtlara da zaman zaman rastlanıyor.
Kente en yakın kayıtlar: 1972 ve 2021
Konya kentine en yakın büyük deprem 2 Ağustos 1972'de oldu. USGS bu 5,0 büyüklüğündeki depremi il merkezinin yaklaşık 13 kilometre güneydoğusunda, 12 kilometre derinlikte kaydetti. Ertesi gün, 3 Ağustos'ta Yarma yakınında, merkeze 32 kilometre uzaklıkta yine 5,0 büyüklüğünde ikinci bir deprem kaydedildi. Bunun derinliği 35 kilometre olarak verilmiş. Art arda iki günde aynı büyüklükte iki deprem olması, bölgede bazen tek bir sarsıntının değil kısa bir deprem dizisinin yaşanabileceğini gösteriyor. Daha yakın tarihli kayıt 8 Kasım 2021'de: Derbent'in yaklaşık 23 kilometre güneydoğusunda, il merkezine 30 kilometre uzakta, 10 kilometre derinlikte 5,1 büyüklüğünde bir deprem.
Yüzölçümü en büyük ilde bu liste neyi kapsıyor?
Konya, Türkiye'nin yüzölçümü en büyük ilidir. Sayfadaki tarihsel tablo ise yalnız il merkezine 100 kilometre içindeki depremleri gösteriyor. Bu yüzden merkezden daha uzaktaki ilçelerin çevresinde olmuş depremler bu tabloda yer almayabilir. Ayrıca katalog 5,0 ve üstüyle sınırlı: 4'lü depremler, hissedilse bile burada görünmez. Listedeki altı kaydın hiçbiri 6,0'a ulaşmıyor. Bu, il merkezi çevresinde 1900'den bu yana aletle kaydedilmiş en büyük değerlerin orta büyüklükte kaldığını gösterir. Bu bilgi yalnız kayıtların kapsadığı yüz yılı aşkın süreyi anlatır, ileriye dönük bir güvence ya da tahmin değildir. Türkiye'nin her yeri deprem bölgesidir ve Konya da bunun dışında değildir.
Konya'da deprem anı ve hazırlık
Sarsıntı başladığında yerinizde kalın: çök, kapan, tutun. Sağlam bir masanın altına girin ya da iç duvar dibinde başınızı ve ensenizi koruyun. Sarsıntı sürerken merdivene, balkona ve asansöre yönelmeyin. Sarsıntı bittikten sonra binayı sakin biçimde terk edin ve elektrik direklerinden, cephe kaplamalarından uzak açık bir alanda bekleyin. Hazırlık için ağır dolapları ve rafları duvara sabitleyin, su, el feneri, düdük, ilk yardım malzemesi ve önemli belgelerin kopyasını içeren bir deprem çantası hazırlayın. Ailece bir buluşma noktası belirleyin, mahallenizdeki toplanma alanını AFAD'ın e-Devlet üzerindeki sorgusundan öğrenin. Kırsalda eski yığma ve kerpiç evlerde oturanlar, binanın durumunu bir uzmana inceletmeyi öncelikli görmeli.

