- Ana Sayfa
- Tarihte Bugün
- Ekim
- 5 Ekim
5 Ekim Ne Günü?
Dünya Öğretmenler Günü
5 Ekim bu yıl Pazartesi gününe denk geldi; 2027 yılında Salı gününe denk gelecek, 319 gün var.
Resmî tatil değil
Bu sayfada
Cumhuriyet kelimesi 5 Ekim'in takviminde farklı kıtalarda ve farklı yollarla karşımıza çıkıyor. Portekiz 1910'da yönetim biçimini bu tarihte değiştirdi. Fransa 1958'de 5. Cumhuriyet'e geçti ve Charles de Gaulle Cumhurbaşkanlığına seçildi. Güney Afrika ise aynı adımı 1960'ta sandıkla attı: halk, referandumda cumhuriyet rejimine onay verdi. Türkiye'de ise kelime bir sikkenin adına dönüştü. 1925'te İstanbul Darphanesi'nde ilk Cumhuriyet Altını üretildi ve basılan ilk örnek Mustafa Kemal Paşa'ya yollandı.
5 Ekim'de hangi özel günler var
- Dünya Öğretmenler Günü Dünya günü UNESCO
- Disleksi Haftası Hafta MEB
- Dünya Uzay Haftası Hafta BM
Tarihte 5 Ekim'de neler oldu
-
2008
Kırgızistan'ın Oş şehri 6,6 büyüklüğünde bir depremle sarsıldı. Depremde 75 kişi yaşamını yitirirken yaralı sayısı 200'ü aştı.
-
2003
Seçim sonucunda Ahmet Kadirov, Çeçenistan'da Devlet Başkanlığı makamına gelen ilk isim oldu.
-
2003
Rusya'ya yakın çizgisiyle bilinen Ahmet Kadirov, Çeçenistan'da yapılan oylamada ilk Devlet Başkanı olarak göreve getirildi.
-
2000
Slobodan Milošević, Belgrad sokaklarını dolduran kitlesel gösterilerin ardından Devlet Başkanlığını bırakmak zorunda kaldı.
-
1999
Marmaris'te Richter ölçeğine göre 6.2 olarak ölçülen deprem Muğla'yı sarstı; yaralı sayısı 100'e yaklaştı.
-
1997
34. Altın Portakal Film Festivali'nin ödülleri açıklandı. En iyi film seçilen yapım, yönetmenliğini Ferzan Özpetek'in üstlendiği Hamam oldu.
-
1991
Linus Torvalds, Linux'un 0.02 numaralı ilk resmi sürümünü kamuoyuna duyurdu.
-
1991
IMF ile ilk iş birliği anlaşmasını imzalayan Sovyetler Birliği, kendi tarihinde bir ilki gerçekleştirdi.
-
1989
Dalai Lama'nın adı, Nobel Barış Ödülü'nü alanlar arasına bu tarihte yazıldı.
-
1988
Cezayir, halkın başlattığı bir isyanla sarsıldı; ayaklanma bu tarihte patlak verdi.
-
1988
Pinochet'nin başkanlık süresini uzatmak amacıyla Şili'de düzenlenen referandumdan ret sonucu çıktı.
-
1979
Ankara, FKÖ'nün lideri Yaser Arafat'ı ağırladı; Filistin Kurtuluş Örgütü'nün temsilciliği de bu ziyaretle açıldı.
-
1979
Hasan Fehmi Güneş, adının karıştığı bir aşk skandalının ardından İçişleri Bakanlığından istifa ederek kabineden çekildi.
-
1972
Ulusal Cephe adlı aşırı sağcı/faşist parti, Jean-Marie Le Pen'in önderliğinde Fransa'da kuruldu.
-
1962
Beatles'ın ilk hiti olacak Love me do bu tarihte satışa çıktı.
-
1960
Güney Afrika'da halk sandığa gitti ve referandum, cumhuriyete geçiş yönünde sonuçlandı.
-
1958
5. Cumhuriyet'in ilanıyla aynı gün Fransa, Charles de Gaulle'ü Cumhurbaşkanı olarak seçti.
-
1953
BM Güvenlik Konseyi'nin geçici üyeliği için yapılan oylamada Türkiye 40 oy alarak seçildi.
-
1952
Sovyetler Birliği Komünist Partisi, 1939'dan bu yana ilk kongresini topladı; bu, Stalin'in katıldığı son kongre oldu.
-
1948
Aşkabat'ta meydana gelen büyük deprem, Türkmenistan'da 110.000 kişinin ölümüne yol açtı.
-
1947
Kominform, komünist partilerin SBKP (B) liderliğinde bir araya gelmesiyle kuruldu. Yeni yapı, Alman-Sovyet Saldırmazlık Paktı yüzünden kapatılan Komintern'in yerini alıyordu.
-
1947
Türkiye, Atina'da düzenlenen Akdeniz Atletizm Yarışmaları'nı birincilikle tamamladı.
-
1945
Kara Cuma olarak anılan günde Warner Bros'taki olaylarda 40 gösterici yaralandı. Arbede, Hollywood set işçilerinin sürdürdüğü grev sırasında çıktı.
-
1944
Seçme hakkı Fransa'da kadınlara da tanındı ve kadınlar sandıkta oy kullanabilir hale geldi.
-
1938
Yahudilerin pasaportlarını geçersiz sayan Nazi Almanyası, iptal kararını kamuoyuna açıkladı.
-
1931
Başbakan İnönü ve Dışişleri Bakanı Aras Yunanistan'da bulunurken, iki ülke arasında 1930'da imzalanan Dostluk Antlaşması yürürlüğe girdi.
-
1930
Dünyada boyutuyla eşi olmayan İngiliz zeplini R 101, Fransa'da düştü; kazada 48 kişi can verdi.
-
1926
Trenlerin İstanbul Boğazı'nı geçebilmesi için vapurlar sefere başladı.
-
1925
İstanbul Darphanesi ilk Cumhuriyet Altını'nı bastı; ilk örnek Mustafa Kemal Paşa'ya yollandı.
-
1921
İngiltere, Uluslararası Yazarlar Birliği olarak bilinen PEN'in kuruluşuna ev sahipliği yaptı.
-
1921
Yazarları uluslararası bir çatı altında toplayan PEN, İngiltere'de faaliyete geçti.
-
1915
I. Dünya Savaşı'na katılan Bulgaristan Krallığı, İttifak Devletleriyle aynı safta yer aldı.
-
1910
Portekiz yönetim biçimini değiştirdi; ülkede bu tarihte cumhuriyetin ilanı gerçekleşti.
-
1908
Osmanlı İmparatorluğu'na bağlılığını sona erdiren Bulgaristan, bağımsız bir devlet olduğunu duyurdu.
-
1526
Beçne Muharebesi, Osmanlı İmparatorluğu ile Macaristan Krallığı ordularını karşı karşıya getirdi.
5 Ekim'de doğanlar
- 1992 Kevin Magnussen, Danimarkalı yarış pilotu
- 1991 Xiao Zhan, Çinli aktör ve şarkıcı
- 1988 Bahar Kızıl, Türk şarkıcı
- 1987 Dillon Francis, Amerikalı DJ ve Electro House prodüktörü
- 1987 Kevin Mirallas, Belçikalı millî futbolcu
- 1987 Park So Yeon, Güney Koreli şarkıcı, aktris ve model
- 1984 Kenwyne Jones, Trinidadlı eski futbolcu
- 1983 Jesse Eisenberg, Amerikalı oyuncu, yazar ve komedyen
- 1982 Leonardo Abálsamo, Arjantinli futbolcu
- 1979 Vince Grella, Avustralyalı millî futbolcu
- 1978 Mark Gower, İngiliz futbolcu
- 1978 James Valentine, Amerikalı müzisyen
- 1977 Vinnie Paz, İtalyan asıllı Amerikalı hip hop sanatçısı
- 1977 Konstantin Zıryanov, Rus eski futbolcu ve teknik direktör
- 1976 Ramazan Kadirov, Rusya Federasyonu'na bağlı Çeçenistan'ın üçüncü devlet başkanı
- 1976 Ceyhun Yılmaz, Türk şair, komedyen ve radyo-TV programcısı
- 1975 Kate Winslet, İngiliz oyuncu ve En İyi Kadın Oyuncu Akademi Ödülü sahibi
- 1972 Grant Hill, Amerikalı profesyonel eski basketbolcu
- 1971 Mauricio Pellegrino, Arjantinli eski futbolcu ve teknik direktör
- 1970 Josie Bissett, Amerikalı oyuncu
- 1970 Berat Yenilmez, Türk oyuncu
- 1970 Eyşan Özhim, Türk model ve oyuncu
- 1967 Guy Pearce, İngiliz asıllı Avustralyalı sinema oyuncusu
- 1966 Lorenza Indovina, İtalyan oyuncu
- 1965 Mario Lemieux, Kanadalı buz hokeyi oyuncusu ve yönetici
- 1965 Patrick Roy, Kanadalı buz hokeyi oyuncusu, koç ve yönetici
- 1963 Vahap Seçer, Türk ziraat mühendisi, siyasetçi ve Mersin Büyükşehir Belediye Başkanı
- 1960 Careca, Brezilyalı eski futbolcu
- 1959 Maya Lin, Çin asıllı Amerikalı Peyzaj Sanatı ve Heykel mimarilerinde ün yapmış mimar ve sanatçı
- 1959 Cem Özer, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu
- 1959 Kenan İpek, Türk hukukçu ve siyasetçi
- 1958 Neil deGrasse Tyson, Amerikalı astrofizikçi
- 1958 Sungun Babacan, Türk seslendirme sanatçısı (ö. 2022)
- 1957 Bernie Mac, Amerikalı oyuncu (ö. 2008)
- 1953 Musa Çam, Türk sendikacı ve siyasetçi
- 1953 Vladimir Badoyeviç Gasoyan, Sovyet teğmen
- 1952 Clive Barker, İngiliz yazar, yönetmen, ressam ve yapımcı
- 1952 İmran Han, Pakistanlı siyasetçi ve Pakistan Başbakanı
- 1952 İmamali Rahman, Tacik siyasetçi ve Tacikistan cumhurbaşkanı
- 1951 Karen Allen, Amerikalı sinema ve tiyatro oyuncusu
- 1951 Yadigar Ejder, Türk oyuncu (ö. 1991)
- 1951 Bob Geldof, İrlandalı şarkıcı, söz yazarı, aktör ve politik eylemci
- 1950 Eddie Clarke, İngiliz gitarist (ö. 2018)
- 1950 Jeff Conaway, Amerikalı oyuncu (ö. 2011)
- 1950 Edward P. Jones, Amerikalı roman ve kısa hikâye yazarı
- 1948 Zoran Živković, yazar, araştırmacı ve mütercim
- 1947 Brian Johnson, Avustralyalı rock grubu AC/DC'nin solisti İngiliz şarkıcı ve besteci
- 1941 Bogusław Polch, Polonyalı çizgi roman sanatçısı (ö. 2020)
- 1936 Vaclav Havel, Çek oyun yazarı ve Cumhurbaşkanı (ö. 2011)
- 1930 Miguel Báez Espuny, İspanyol boğa güreşçisi (ö. 2022)
- 1929 Yuri Artsutanov, Rus mühendis (ö. 2019)
- 1923 Philip Berrigan, Amerikalı barış eylemcisi, anarşist ve papaz (ö. 2002)
- 1923 Glynis Johns, Britanyalı sinema oyuncusu, dansçı, piyanist ve şarkıcı (ö. 2024)
- 1919 Donald Pleasence, İngiliz oyuncu (ö. 1995)
- 1911 Brian O'Nolan, İrlandalı yazar, oyun yazarı ve hicivci (ö. 1966)
- 1908 Mehmet Ali Aybar, Türk siyasetçi, Türkiye İşçi Partisi (TİP) eski lideri ve Sosyalist Devrim Partisi (SDP) kurucu Genel Başkanı (ö. 1995)
- 1908 Joshua Logan, Amerikalı tiyatro yönetmeni, film yönetmeni ve yazar (ö. 1988)
- 1902 Ray Kroc, Amerikalı iş adamı (ö. 1984)
- 1899 Teresa de la Parra, Venezuelalı romancı (ö. 1936)
- 1887 René Cassin, Fransız hukukçu ve Nobel Barış Ödülü sahibi (ö. 1976)
- 1883 Ida Rubinsteyn, Rus dansçı, aktris, sanat hamisi ve Belle Epoque figürü (ö. 1960)
- 1882 Robert H. Goddard, Amerikalı fizikçi ve sıvı yakıtlı roketlerin üretilmesinin öncülerinden (ö. 1945)
- 1879 Francis Peyton Rous, Amerikalı virolog (ö. 1970)
- 1878 Louise Dresser, Amerikalı oyuncu (ö. 1965)
- 1864 Louis Jean Lumière, Fransız film yapımcısı (ö. 1948)
- 1848 Guido von List, Alman filozof, tarihçi ve yazar (ö. 1919)
- 1841 Philipp Mainländer, Alman şair ve filozof (ö. 1876)
- 1829 Chester A. Arthur, ABD'nin 21. Başkanı (ö. 1886)
- 1781 Bernhard Bolzano, Çek filozof ve matematikçi (ö 1848)
- 1743 Giuseppe Gazzaniga, İtalyan opera bestecisi (ö. 1818)
- 1713 Denis Diderot, Fransız yazar ve filozof (ö. 1784)
- 1712 Francesco Guardi, İtalyan soylusu ve Venedik Okulu mensubu ressam (ö. 1793)
- 1677 Pietro Grimani, Venedik Cumhuriyeti'nin 115'inci Dükası (ö. 1752)
- 1658 Mary, II ve VII. James'in (1633-1701) ikinci eşi olarak İngiltere, İskoçya ve İrlanda kraliçesi (ö. 1718)
- 1338 III. Aleksios, Trabzon İmparatoru (ö. 1390)
- 1274 Zehebî, Suriyeli hadis hafızı, tarihçi ve kıraat alimi (ö. 1348)
5 Ekim'de hayatını kaybedenler
- 2026 Göksel Arsoy, Türk sinema ve tiyatro oyuncusu (d. 1936)
- 2021 Fethali Üveysi, İranlı aktör ve film yönetmeni (d. 1946)
- 2021 Zoran Stanković, Sırp siyasetçi, asker ve hekim (d. 1954)
- 2021 Nikos Çumanis, Yunan profesyonel futbolcu (d. 1990)
- 2020 Béatrice Arnac, Amerika Birleşik Devletleri doğumlu Fransız oyuncu, şarkıcı ve besteci (d. 1931)
- 2020 Franco Bolelli, İtalyan filozof ve yazar (d. 1950)
- 2020 Rasheed Masood, Hint siyasetçi (d. 1947)
- 2020 Margaret Nolan, İngiliz görsel sanatçı, aktris ve model (d. 1943)
- 2020 Pietro Scandelli, Eski İtalyan profesyonel bisiklet yarışçısı (d. 1941)
- 2019 Amalia Fuentes, Filipinli oyuncu (d. 1940)
- 2019 Marcello Giordani, İtalyan opera sanatçısı (d. 1963)
- 2019 Philippe Vandevelde, Belçikalı çizgi roman sanatçısı ve yazar (d. 1957)
- 2018 Ivar Odnes, Norveçli siyasetçi (d. 1963)
- 2018 Víctor Pey, İspanya doğumlu Şilili mühendis, siyasetçi, akademisyen ve iş adamı (d. 1915)
- 2018 Hege Skjeie, Norveçli siyaset bilimci, akademisyen ve yazar (d. 1955)
- 2017 Giorgio Pressburger, Macaristan doğumlu İtalyan romancı ve kısa öykü yazarı (d. 1937)
- 2017 Sylke Tempel, Alman gazeteci ve yazar (d. 2017)
- 2017 Anne Wiazemsky, Alman asıllı Fransız oyuncu ve romancı (d. 1947)
- 2016 Mario Almada, Meksikalı oyuncu (d. 1922)
- 2016 Michal Kováč, Slovakya Eski Devlet Başkanı ve siyasetçi (d. 1930)
- 2016 Arthur Z'ahidi Ngoma, Demokratik Kongolu Devlet ve siyaset adamı (d. 1947)
- 2015 Chantal Akerman, Belçikalı yönetmen, sanatçı, profesör ve senarist (d. 1950)
- 2015 Tomris İncer, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu (d. 1948)
- 2015 Henning Mankell, İsveçli yazar (d. 1948)
- 2015 Andrew Rubin, Amerikalı oyuncu (d. 1946)
- 2014 Andrea de Cesaris, İtalyan eski yarış sürücüsü (d. 1959)
- 2014 Yuri Lyubimov, Rus yönetmen, aktör ve eğitmen (d. 1917)
- 2014 Misty Upham, Kızılderili kökenli Amerikalı oyuncu (d. 1982)
- 2011 Gökşin Sipahioğlu, Türk gazeteci ve foto muhabiri (d. 1926)
- 2011 Steve Jobs, Amerikalı bilgisayar girişimcisi ve mucit (d. 1955)
- 2011 Charles Napier, Amerikalı oyuncu (d. 1936)
- 2004 Maurice Wilkins, Yeni Zelandalı fizikçi ve moleküler biyolog (DNA'nın yapısını bulan bilim adamlarından ve Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü sahibi) (d. 1916)
- 1997 Brian Pillman, Amerikalı profesyonel güreşçi (d. 1962)
- 1996 Seymour Cray, Amerikalı elektrik-elektronik mühendisi ve süper bilgisayar tasarımcısı (d. 1925)
- 1994 Nini Rosso, İtalyan trompetçi ve besteci (d. 1926)
- 1986 Hal B. Wallis, Amerikalı film yapımcısı (d. 1898)
- 1986 James H. Wilkinson, İngiliz bilgisayar bilimcisi (d. 1919)
- 1981 Gloria Grahame, Amerikalı aktris (d. 1923)
- 1978 Mucip Kemalyeri, Türk siyasetçi (d. 1895)
- 1976 Lars Onsager, Amerikalı kimyager ve Nobel Kimya Ödülü sahibi (d. 1903)
- 1975 Ali Tunalı, Türk siyasetçi (d. 1890)
- 1974 Zalman Şazar, İsrail'in 3. Cumhurbaşkanı (d. 1889)
- 1973 Milunka Savić, Sırp asker ve halk kahramanı (d. 1890)
- 1972 Solomon Lefschetz, Amerikalı bir matematikçiydi (d. 1884)
- 1966 Abdülkadir Emirmahmutoğlu, Türk siyasetçi (d. 1878)
- 1960 Alfred Louis Kroeber, Amerikalı antropolog (d. 1876)
- 1948 Ōtani Kōzui, Japon Budist rahip ve tarihçi (d. 1876)
- 1942 Hilmi Oytaç, Türk tıp doktoru ve siyasetçi (d. 1879)
- 1941 Louis Brandeis, Amerikalı avukat (d. 1856)
- 1938 Faustina Kowalska, Polonyalı Latin Katolik bir rahibe, mistik ve aziz (d. 1905)
- 1934 Jean Vigo, Fransız yönetmen (d. 1905)
- 1933 Nikolay Yudeniç, Rus İç Savaşı (1918-1920) sırasında da kuzeybatıdaki karşıdevrimci Beyaz birliklerin komutanı (d. 1862)
- 1931 Selma Rıza Feraceli, Türk ilk kadın gazeteci (d. 1872)
- 1930 Vladimir Şileyko, Rus oryantalist (Asurolojist, Hebraist), Akmeist şair ve çevirmen (d. 1891)
- 1923 Süleyman Bilgen, Türk siyasetçi ve din adamı (d. 1855)
- 1918 Roland Garros, Fransız havacı ve I. Dünya Savaşı sırasında savaş pilotu (d. 1888)
- 1892 Albert Aurier, Fransız yazar (d. 1865)
- 1880 Jacques Offenbach, Fransız besteci (d. 1819)
- 1813 Tecumseh, Kızılderili konfederasyonun ve Şavnilerin şefi (d. 1768)
- 1791 Grigoriy Potyomkin, Rus general ve devlet adamı (d. 1739)
- 1565 Lodovico Ferrari, İtalyan matematikçiydi (d. 1522)
- 1524 Joachim Patinir, Flaman rönesans ve manzara ressamı (d. 1480)
- 1522 Hayır Bey, Osmanlı Mısır Valisi (d. 1464-1465)
- 1285 III. Philippe, Fransa Kralı (d. 1245)
- 1225 Nâsır, Bağdat'taki otuz dördüncü Abbâsî Hâlifesi, Mûstadhî'nin oğlu ve Mûstencid'nin torunu (d. 1158)
- 1111 Robert II, 1093'ten 1111'e kadar Flandre Kontu (d. 1065)
- 1056 III. Heinrich, Kutsal Roma İmparatoru (d. 1017)
- 610 Phocas, Bizans imparatoru (d. 547)
- 578 II. Justinus, Bizans İmparatoru (d. 520~)
Tarihte 5 Ekim: Türkiye'de deprem
- 5,2 1999 Muğla çevresi 33 km derinlik
- 5,8 1977 Bayramören yakınları 33 km derinlik
5.0 ve üstü depremler; ölçüm kaydı ABD Jeoloji Araştırmaları Kurumu (USGS) kataloğundan. Son depremler
Bu yıl ve gelecek yıllarda 5 Ekim
- 2026 Pazartesi
- 2027 Salı
- 2028 Perşembe
- 2029 Cuma
- 2030 Cumartesi
5 Ekim hakkında sık sorulanlar
- 5 Ekim hangi güne denk geliyor? 5 Ekim bu yıl Pazartesi gününe denk geldi; 2027 yılında Salı gününe denk gelecek, 319 gün var.
- 5 Ekim resmî tatil mi? Hayır, 5 Ekim resmî tatil değildir; işyerleri ve okullar olağan düzende açıktır.
- 5 Ekim doğumlular hangi burç? 5 Ekim doğumlular Terazi burcudur; Terazi burcu 23 Eylül - 22 Ekim arasında doğanları kapsar.
Yazan Şahin Sezgin ÖZDEMİR Yayın
Özel günler: 2429 sayılı Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanun, MEB Sosyal Etkinlikler Yönetmeliği EK-8, Birleşmiş Milletler, Diyanet İşleri Başkanlığı. Olay, doğum ve ölüm kayıtları: Türkçe Vikipedi; metinler CC BY-SA 4.0 lisansıyla kullanıldı.

